03/07/2026
❌Alle ballen op taal? Niet doen!
De radicale ingreep van het kabinet om absolute prioriteit te geven aan taalonderwijs houdt de gemoederen flink bezig. Door de focus nog meer te leggen op taal, hoopt het kabinet de trend in de dalende lees- en taalvaardigheid tegen te gaan. Het kabinet wil er onder andere strenger op toezien dat taalonderwijs onderdeel wordt van alle vakken, daar kunnen wij vanuit onze visie op taal alleen maar achter staan.
❗️Toch moeten we er ook voor waken dat de focus op taal doorslaat, zeker wanneer deze focus ten koste gaat van de aandacht en tijd die er is voor andere vakken.
➤ Rijke verbindingen
Het leren van taal beperkt zich namelijk niet tot losse lessen of het behalen van een bepaald toetsresultaat (zoals de PISA-resultaten die in de plannen van het kabinet worden genoemd). Het werkelijk leren van taal komt tot stand wanneer je werkt aan rijke verbindingen in de hersenen die leiden tot duurzame veranderingen (Van Koeven & Smits, 2025). Taal staat niet los van de inhoud, of dat nu rekenen, burgerschap of wereldoriëntatie is. Je hebt taal nodig om de wereld te begrijpen en andersom. Om die reden werken wij binnen de IJsselgroep vanuit de visie van ‘Rijke Taal’ (Van Koeven & Smits, 2025) en ‘Taalgericht vakonderwijs’ (Hajer & Meestringa, 2026), waarbij we uitgaan van vakintegratie en het zoeken naar samenhang tussen het taal- en leesonderwijs en andere vakgebieden.
➤ Taal én vakinhoud
Wanneer de inhoud er niet of minder toe doet, bestaat de kans dat we vooral losse lesjes over losse onderwerpen gaan geven en daarvan weten we dat die niet leiden tot zinvolle en betekenisvolle leerprocessen (Van Koeven & Smits, 2025). Een belangrijke taak van het onderwijs is om ervoor te zorgen dat alle leerlingen duurzaam leren en de kans krijgen om hun ervarings-, kennis- en taalbasis uit te breiden. Hoe meer ervaringen, kennis van de wereld en daarmee verbonden taal in het brein zijn opgeslagen, hoe makkelijker het voor leerlingen wordt om nieuwe informatie te begrijpen (het werkt als klittenband). Door taal te verweven met vakinhoud worden beiden sterker.
➤ Niet verheffen, maar verweven
Er is niks mis met focus op taal maar laten we scherp zijn op wat kinderen en jongeren nodig hebben om echt duurzaam (taal) te leren: een curriculum en een aanpak waarin het verwerven van taal samengaat met het verwerven van betekenisvolle ervaringen en kennis van de wereld. Dat gebeurt alleen wanneer taal verweven wordt met andere vakgebieden in plaats van er een eenzijdige focus op te leggen en het te verheffen boven de rest.
Meer weten over hoe deze aanpak eruit ziet in de praktijk? Kijk dan op onze website:
https://www.ijsselgroep-ed.nl/themas/taal-en-lezen