07/01/2026
ความรู้ 101 Ep3.1
ตอนต่อของการ Process แบบหมักประเภทที่สองนั้นก็คือ!!
“Anaerobic Process” ความโดดเด่นของการ Process แบบนี้คือ มีรสจัดจ้าน และมีความซับซ้อนในด้านรสชาติ ที่ “Design ได้”
ถ้าคุณเคยเห็นคำว่า Anaerobic บนซองเมล็ดกาแฟ แล้วสงสัยว่ามันคืออะไร? สรุปง่ายๆ คือมันคือ ”ศิลปะการหมักในถังปิดที่ไร้อากาศ“ เพื่อดึงความโดดเด่นของรสชาติที่กาแฟให้ออกมามากขึ้น
อย่างแรกเลย หัวใจสำคัญคือ ”ห้ามออกซิเจนเข้า!“
โดยปกติการหมักกาแฟจะทำในบ่อเปิด (Aerobic) แต่ Anaerobic จะนำเชอร์รี่กาแฟไปใส่ใน ถังปิดสนิท (Sealed Tank) ที่มีวาล์วทางเดียว (One-way valve) เพื่อไล่ออกซิเจนออกให้หมด
เมื่อไม่มีอากาศ จุลินทรีย์ที่ชอบออกซิเจนจะตายลง และเปิดทางให้ ”ยีสต์“ และ ”แบคทีเรียกลุ่มแลคติก“ เจริญเติบโตทำงานได้อย่างเต็มที่ จากแรงดันก๊าซ คาร์บอนไดออกไซด์ (CO_2) ที่เกิดขึ้นจะสร้างแรงดันในถัง ช่วยผลักดันน้ำตาลและสารหอมระเหยจากเมือกให้ซึมลึกเข้าไปในเมล็ด เป็นบ่อเกิดของรสชาติที่ซับซ้อนนั้นเองง
รสชาติที่ได้ของกาแฟกลุ่มนี้มักจะมีคาแรคเตอร์ที่ ”หวานฟุ้งฟริ้ง“ และ ”เข้มข้น“ มากกว่าปกติ เช่นมีความหวานที่หนักแน่นเหมือนผลไม้สุกหรือน้ำตาลทรายแดง
มีความเปรี้ยว จะมีความนุ่มนวลและซับซ้อน หรือมีความสว่างคล้ายไวน์หมัก
กลิ่นสัมผัส มักเจอโทนผลไม้สุก, ผลไม้เมืองร้อน หรือมีกลิ่นการหมักที่ซับซ้อนมาขึ้นนั่นเอง
ขอเสียของการทำ Anaerobic
- ถ้าหมักนานเกินไป Over-fermented รสชาติกรดจะมีความเปรี้ยวเปรียบเสมีอนเป็นน้ำส้มสายชู หรือ กลิ่นแบบแอลกอฮอล์หรือของเน่าได้
- เรื่องความสะอาดก็เช่นกัน ถ้าทำกระบวนการหมักที่ไม่สะอาดอาจะ จะเกิดแบคทีเรียที่ไม่พึงประสงค์ ทำให้รสชาติไม่เป็นไปตามต้องการ หรือเน่าเสียได้
สรุปสั้นๆ Anaerobic Process คือการหมักที่เน้นการควบคุมจุลินทรีย์ในสภาวะไร้อากาศ เพื่อสร้างรสชาติที่แปลกใหม่ ซับซ้อน และมีความหวานจัดจ้านกว่ากาแฟทั่วไปนั่นเองครับ