04/04/2023
BỖNG MỘT NGÀY MÙA ĐÔNG bạn thấy chai mật ong của mình được bạn bè biếu tặng, mua của người quen về dùng đóng đường trắng như mỡ lợn cả chai hoặc dưới đáy chai... “Thôi xong! thế là bị thằng bán nó lừa rồi?”, "thằng bạn, nhân viên của mình nó biếu mình mật đểu", “Chắc mật ong này là mật giả rồi?” “Phải bỏ đi thôi?” .“ Đã mất tiền mua mật lại mua được thêm cả cục tức nữa?”...
MỘT TRONG NHỮNG THẮC MẮC ĐẦU TIÊN CỦA MỌI NGƯỜI KHI CHỌN MUA MẬT ONG LÀ: "mật ong này có bị đóng đường hay không?" vì rất nhiều người nghĩ rằng MẬT ONG ĐÓNG ĐƯỜNG là mật ong dởm, mật gi.ả, mật ong pha đường...
👉Mọi người nên dành 5 phút đọc hết bài viết để tìm hiểu nhé, hiểu biết về bản chất của mật ong là vô cùng quan trọng vì hiện nay có đến 90% các gia đình đều sử dụng mật ong và trên 80% trong số đó chưa thực sự hiểu về mật ong nguyên chất.
Dưới đây là trích dẫn tài liệu khoa học của TS. Phùng Hữu Chính (Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Ong Việt Nam), Thạc sĩ Gwen Pearson - khoa Côn trùng học, Đại học Purdue (Mỹ) và trích dẫn 1 số thông tin từ các nghiên cứu khoa học hàng đầu thế giới: WIRED “What Do You Do With Crystallized Honey?” cùng với kinh nghiệm được đúc kết từ thực tế nuôi, sử dụng mật ong trên 20 năm của gia đình.
1. THẾ NÀO LÀ MẬT ONG KẾT TINH?
Kết tinh là hiện tượng mật ong chuyển từ dạng lỏng sang dạng hạt mịn phù sa rồi sang dạng hạt lổn nhổn. Kết tinh có nhiều dạng như kết tinh hoàn toàn hoặc kết tinh từng phần (kết tinh chìm xuống dưới đáy chai, nổi lên trên mặt hoặc cả chai mật ong).
• Kết tinh có một số dạng như:
+ Kết tinh thô hạt to như mật cao su, chó đẻ, mật cỏ lào, bông trắng...
+ Kết tinh mịn hạt nhỏ như mỡ nước: mật bạc hà, ngũ gia bì, mật hoa xuyến chi, hoa dã quỳ, các loại hoa rừng và hoa cỏ dại...
2. VÌ SAO MẬT ONG LẠI BỊ KẾT TINH/ĐÓNG ĐƯỜNG?
Mật ong có thành phần chính là GLUCOSE và FRUCTOSE. Đặc biệt GLUCOSE ở nhiệt độ dưới 20°C rất dễ bị tách nước và tạo thành dạng tinh thể đường khi gặp nhiệt độ lạnh.
Độ ngọt của đường nhân tạo làm từ mía, củ cải đường chúng ta hay sử dụng bằng 1 (50% glucose và 50% fructose).
Đường trong mật ong tự nhiên glucose là 0,6 (ngọt mát) và fructose là 1,5 (ngọt sắc). Từ tính chất về độ ngọt này bạn có thể dễ dàng nhận ra rằng những loại mật như Hoa Nhãn, hoa vải Hoa tràm hay Cafe...có thành phần fructose cao hơn glucose vì khi chúng ta nếm thử mật của loại hoa này sẽ thấy vị ngọt sắc. Kết luận dễ nhận thấy là loại mật này rất khó bị kết tinh hoặc nếu có sẽ rất ít (khi con ong lấy mật lấy thêm mật của các loại hoa dại khác nở cùng thời điểm thu hoạch)
Những loại mật ong như mật Hoa rừng, hoa cỏ dại, hoa Hoa Bạc Hà, Ngũ Sắc, Dã Quỳ, Cỏ Cúc, Hoa Rẻ, Trứng Cá, Thành Anh, Càng Cua, Mật Lá Cao Su... có vị ngọt thanh mát (vị ngọt dịu như đường glucose) vì có thành phần lớn từ đường glucose. Nên khả năng bị kết tinh khá cao.
3. CÁC ĐIỀU KIỆN ẢNH HƯỞNG TỚI VIỆC KẾT TINH CỦA MẬT ONG
• NHIỆT ĐỘ: (YẾU TỐ CHÍNH GÂY KẾT TINH)
+ Dưới 6°C Mật Ong không kết tinh mà chỉ đặc và dẻo lại (ngăn đá tủ lạnh)
+ Từ 8-20°C Mật mật ong rất dễ bị kết tinh.
+ Từ 20-30°C nhiệt độ bảo quản lý tưởng.
+ Trên 30°C Các hạt kết tinh bắt đầu tan ra.
• DO NGUỒN HOA ONG LẤY MẬT:
+ Mật hoa nhãn, vải, cafe, tràm, sú vẹt rất ít hoặc khó bị kết tinh.
+ Các loại mật hoa rừng tự nhiên, Hoa Bạc Hà, Cỏ Lào, Cúc Quỳ, Cỏ Cúc, Hoa Rẻ, Trứng Cá, Thành Anh, Càng Cua, Mật Lá Cao Su...rất dễ kết tinh.
• DO TẠP CHẤT TRONG MẬT HOA
Trong quá trình khai thác mật ong (mật thô hay mật nguyên chất) thường lẫn phấn hoa, hạt sáp ong nhỏ, tạp chất...Đặc biệt là với mật ong rừng, người dân phải trèo đèo lội suối khai thác thủ công, lọc mật bằng tay không tách hết được hết hoàn toàn phấn, sáp... nên cực kỳ dễ kết tinh.
• DO TỈ LỆ NƯỚC TRONG MẬT ONG
Mọi người đừng lầm tưởng mật ong đặc sánh là tỉ lệ nước thấp hơn nhé, ở đây ta nói đến tỉ lệ nước tự nhiên có trong mật ong càng thấp (độ nguyên chất của mật ong càng cao) thì mật càng dễ kết tinh. Trọng lượng tiêu chuẩn của mật ong nguyên chất là 1,36kg.
4. CHO ONG ĂN ĐƯỜNG CÓ LÀM CHO MẬT KẾT TINH HAY KHÔNG?
Khi ong ăn nhân tạo (đường đôi saccarozo) men tiêu hóa của ong sẽ chuyển hóa thành mật với lượng glucose và fructose với tỷ lệ bằng nhau 1:1. Vì thế việc cho ăn đường không thể làm mật ong kết tinh được.
Về nguyên tắc để nuôi ong có hiệu quả kinh tế người nuôi ong chân chính chỉ cho ong ăn đường vào vụ có ít nguồn hoa, do lượng mật tích trữ của ong đã được thu hoạch hết vào mùa hoa, nếu không cho ăn thì đàn ong sẽ không tồn tại được và bốc bay vào rừng.
Còn vào vụ mật cho ong ăn đường sẽ khiến ong lười đi kiếm mật, đồng thời sẽ làm cho hàm lượng đường nhân tạo trong mật ong cao không đủ tiêu chuẩn xuất khẩu. Có đến 85% mật ong của Việt Nam dành cho xuất khẩu cho thị trường Mỹ và EU, nên mật ong được các khu vực này kiểm tra hết sức chặt chẽ. Sẽ bị trả về nếu không đạt tiêu chuẩn.
Nhiều người thấy mật ong đóng đường và kết luận ngay đó là mật ong giả, đấy là một quan niệm HOÀN TOÀN SAI LẦM. Mật ong đóng đường là mật ong nguyên chất được thế giới và các nhà khoa học hàng đầu thế giới chứng minh là rất tốt. Ở các nước châu âu, mật ong kết tinh luôn có giá cao hơn mật ong thông thường.
NGOÀI RA một số người nuôi ong vì thiếu kiến thức vì lợi nhuận trên tất cả, họ có thể cho ong ăn đường vào giữa mùa hoa để tăng thêm sản lượng. Cho ăn vào mùa thu-đông khi không có mật hoa tự nhiên mà vẫn thu hoạch được mật ong để bán với giá rẻ. Mật ong loại này thường là rất đặc, màu sáng đẹp không xuống màu, bảo quản được rất lâu không hỏng và đặc biệt không bao giờ kết tinh (đóng đường). Đó cũng là lý do họ sẵn sàng bán giá khá rẻ nhưng vẫn đảm bảo được lợi nhuận cao và bao người dùng test thoải mái cũng ko phát hiện ra được.
Khoa học đã chứng minh, mật ong càng nguyên chất có độ đậm đặc cao thì càng dễ bị kết tinh/đóng đường với các loài hoa, lá cho mật giàu đường glucose (ngọt mát). Nó vốn là đường đơn tự nhiên rất tốt cho sức khỏe.
Những người sử dụng MẬT ONG RỪNG lâu năm đã mua những lít mật ong lên đến cả triệu đồng/1lít, họ cũng đã rất hiểu về hiện tượng mật ong kết tinh này, mật ong rừng tự nhiên 95% sẽ kết tinh vào mùa đông.
5. SỬ DỤNG MẬT ONG KẾT TINH ĐÚNG CÁCH NHẤT:
- Mật ong đựng trong hũ thủy tinh miệng rộng khi kết tinh chỉ cần lấy thìa xúc ra dùng luôn là bảo toàn được 100% chất lượng.
- Mật đựng trong chai thủy tinh thì bắt buộc phải ngâm nước ấm cho tan ra rồi đổ sang hũ miệng rộng còn nếu để nguyên chai thì vài ngày sau trời lạnh mật lại kết tinh trở lại (đây là hạ sách vì không nên ngâm nước nóng nhiều lần, emzim có lợi trong mật ong sẽ bị phá hủy )
- Mật ong đựng trong chai nhựa nếu kết tinh ít bạn cho ít nước vào tráng cho tan rồi để chai nước vào ngăn mát dùng vài ngày, nếu còn nhiều thì dùng dao cắt miệng chai ra xúc trực tiếp sử dụng bình thường, hoặc múc sang hũ miệng rộng dùng dần.
=>Trên đây là toàn bộ chia sẻ và tổng hợp đầy đủ nhất của mình về hiện tượng MẬT ONG KẾT TINH/ĐÓNG ĐƯỜNG.
👉Hãy chia sẻ đến người thân và bạn bè nếu bạn thấy nội dung trên thực sự hữu ích nhé.
